Paardenbloem

“Taraxacum” is afgeleid van het Arabische “tarashquq”, dat teruggaat op het Grieks “taraxis” (oogontsteking, troebeling van het oog) en “akos” (geneesmiddel), een verwijzing naar het middeleeuwse gebruik bij oogaandoeningen. “Officinale” is afgeleid van “officina” (de apothekerswinkel), wat aangeeft dat de plant als officieel erkend geneeskruid in de handel verkrijgbaar was. De volksnamen “Paardenbloem” en “Pissenlit” (Frans) verwijzen naar de uitgesproken diuretische werking van de plant.

Jonge bladeren worden rauw in salades verwerkt en hebben een uitgesproken bittere smaak die de spijsvertering activeert. Geblancheerd of kort gestoofd vermindert de bitterheid aanzienlijk.

De bloemen worden verwerkt tot stropen, gelei en wijn. Van de geroosterde wortel wordt een koffiesurrogaat gemaakt, alleen of gemengd met koffie in een verhouding van 1 op 3.

De gehele plant is eetbaar. Jonge blaadjes voor de bloei zijn het minst bitter. In Noord-Amerika en Europa is de paardenbloem al eeuwenlang onderdeel van de volksvoeding.

De paardenbloem wordt beschreven in de Chinese geneeskunde van omstreeks 1465 na Chr. In de Arabische traditie gebruikte Ibn Sina haar bij leverklachten. In Europa beschreven Dodoens en andere kruidkundigen de plant uitvoerig in de vijftiende en zestiende eeuw. De negentiende-eeuwse Eclectic physicians in Noord-Amerika gebruikten de wortel als cholagoog en levertonicum. In de twintigste eeuw werd de plant opgenomen in de Europese farmacopee voor gedroogde wortel en blad. Maurice Mességué beschouwde haar als onmisbaar leverreinigend kruid.

Taraxacum officinale past bij een type mens dat veerkrachtig, volhardend en reinigingsgericht is. Zoals de plant op iedere bodem kiemt en na elk maaien terugkeert, zo werkt dit type door ook onder tegenwerking. De bittere smaak en de diuretische en choleretische werking weerspiegelen een constitutie die neigt naar accumulatie en stagnatie: in lever, gal of de lymfe. Dit type heeft behoefte aan periodieke reiniging en ontlasting van wat te lang vastzit. De witte zaadbol die bij de minste wind uiteenstuift, verwijst naar een neiging tot verspreiding van ideeën en energie over veel richtingen tegelijk.